İsrail'de Kritik Seçim Sonrası Siyaset Kördüğüm: Son Gelişmeler
İsrail'de tarafların hükümet kurabilmek için gereken 61 sandalyeye ulaşamaması ve rekor başarıya imza atan Arap partilerin kilit konuma yerleşmesiyle ülkede siyaset açmaza sürüklendi.
Katil İsrail devleti, seçimlerin ardından çıkmaza girdi.
Salı günü rekor katılımla düzenlenen ve kesin sonuçları halen açıklanmayan parlamento seçiminde hiçbir grubun hükümet kurabilmek için gereken 61 sandalyeye ulaşamaması üzerine art arda yapılan açıklamalar, ortaya atılan senaryolar ve belirsizlikle dolu bir siyasi gündem yaşanıyor.
İSRAİL'DE SİYASİ ÇIKMAZ
Gazze soykırımının başladığı 7 Ekim 2023'ten bu yana İsrail'de yapılan ilk seçimde asker, diplomat, mahkum gibi kendi sandığında oy kullanamayan seçmenlerin "çift zarf" olarak isimlendirilen oyları hariç, sandıkların hepsinin sayımı dün tamamlandı.
Açılan sandıklar, toplam oyların yaklaşık yüzde 85'ine denk geliyor.
7.3 milyon seçmenin yüzde 77'sinin sandığa gittiği rekor katılımlı seçimde, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu liderliğindeki iktidar bloku 53, eski Genelkurmay Başkanı Gadi Eisenkot öncülüğündeki muhalefet bloku ise 48 milletvekilinde kaldı.

REKOR KIRAN ARAP PARTİLERİ KİLİT KONUMDA
Şu ana kadar açıklanan ancak kesin olmayan resmi sonuçlara göre İsrail vatandaşı Filistinlileri temsil eden Arap partileri, rekor düzeyde sandalye sayısına ulaşarak meclise 19 milletvekili gönderiyor ve bu nedenle de ittifak arayışlarında kilit konumda bulunuyorlar.
İsrail'de 120 sandalyeli parlamentoda, hükümeti kurabilmek için asgari 61 sandalyelik salt çoğunluğun sağlanması şart koşuluyor ancak son tabloya göre Netanyahu liderliğindeki iktidar bloku da Eisenkot öncülüğündeki muhalefet bloku da bu sandalye sayısına ulaşamadı.
Seçimlerde iki blokun da koalisyon için yeterli çoğunluğa ulaşamaması durumunda; seçimlerin yenilenmesi, zayıflayan bir ihtimal gibi görünse de Eisenkot'un Arap partileriyle koalisyon kurması veya ulusal birlik hükümeti gibi 3 senaryo öne çıkıyor.
Seçim sonrası İsrail siyaseti böyle bir açmaza girmişken, sandıktan rekor başarıyla çıkan Arap partilerden gelen, Netanyahu'ya karşı muhalefetle iş birliği mesajı dikkat çekti.

ARAP PARTİLERDEN NETANYAHU'YA KARŞI MUHALEFET İLE İŞ BİRLİĞİ MESAJI
İsrail vatandaşı Filistinlileri temsil eden Ortak Arap Listesi ve Birleşik Arap Listesi, toplam 19 sandalye elde ederek mecliste şimdiye kadarki en yüksek temsil düzeyine ulaşmış ve hükümet kurulabilmesi için kilit konuma gelmişti.
Ortak Arap Listesi, Arap toplumunun seçimlerde "katliamcılar hükümetine, yıkım politikalarına, ırkçılığa ve savaş suçlarına" sandıkta yanıt verdiğini belirterek Başbakan Binyamin Netanyahu hükümetinin düşürülmesi ve alternatif hükümet kurulması için muhalefetle iş birliğine hazır olduklarını açıkladı.
Ortak Arap Listesine göre, seçim sonuçları henüz kesinleşmemiş olsa da mevcut veriler, Arap toplumunun yüksek katılımının Netanyahu ve destekçilerinin hükümet kurmak için gerekli çoğunluğa ulaşamamasına katkı sağladığını gösteriyor.
Ortak Arap Listesi açıklamasında, ayrıca seçmenlerin kendilerine verdiği gücü "Netanyahu hükümetinin yeniden kurulmasını engellemek için" kullanacaklarını bildirdi.
Alternatif hükümetin önünü açmak için iş birliğine hazır oldukları belirtilen açıklamada, muhalefet bloğunun gerçek bir siyasi alternatif sunması, Arap toplumunu ve temsilcilerini dışlamaması, toplumun talep ve haklarına bağlı kalması gerektiği vurgulandı.

EİSENKOT'UN AÇIKLAMASI, ARAP PARTİLERİNE 'SİZİNLE DEĞİLİM' MESAJI MI?
Öte yandan, İsrail'de muhalefet lideri ve Netanyahu'nun en yakın rakibi Gadi Eisenkot'un, "Siyonist askerlik hükümeti" kuracaklarını açıklaması, Arap partileriyle işbirliğine yanaşmayacağı mesajı olarak değerlendirildi.
X hesabından açıklama yapan Eisenkot, "İsrail'de değişim gerçekleştirmek ve Siyonist askerlik hükümeti kurmak gibi ağır bir sorumluluğa odaklanıyoruz." ifadelerini kullandı.
Eisenkot, kurmayı hedefledikleri hükümetin halkın iradesini yansıttığını savunarak, şöyle devam etti:
"Halk, 7 Ekim hükümetine (Netanyahu) ve askerlik hizmetinden kaçınanlara güvenmediğini gösterdi. Genel olarak askerlikten kaçınanların oluşturduğu siyasi blok ise son 20 yılın en düşük seviyesinde."
Kendisine destek veren yüz binlerce İsraillinin duyduğu güvenin büyük bir sorumluluk yüklediğini anlatan Eisenkot, "İsrail'e ve Siyonizm'e inanan yüz binlerce kadın ve erkeğin bana duyduğu güvenin ve bunun getirdiği sorumluluğun ağırlığını hissediyorum." değerlendirmesinde bulundu.
Destekçilerine seslenen Eisenkot, "Sizin sayenizde tarih yazdık. Yalnızca bir yıl içinde İsrail'de İsraillileri bir araya getiren yeni bir parti kurduk. Bu parti, iktidara layık ve sorumlu bir alternatif oluşturuyor. Sizin için ve sizin yararınıza, önümüzdeki büyük görevi yerine getireceğiz. Çalışacağız ve başaracağız. Bunun sözünü veriyorum." dedi.
Eisenkot'un "Siyonist askerlik" ifadelerini kullanması, Arap partileriyle iş birliği yapmayacağı mesajı olarak yorumlandı.

MUHALİF LİDER YAİR GOLAN, NETANYAHU İLE KOALİSYON KURMAYACAK
Muhalif Demokratlar Partisi lideri Yair Golan ise, Başbakan Binyamin Netanyahu ve partisi Likud ile bir birlik hükümeti kurulmasına karşı olduğunu, geçmişteki benzer girişimlerin "büyük bir fiyaskoyla sonuçlandığını" söyledi.
İsrail devlet televizyonu KAN'a açıklamalarda bulunan Golan, tüm oylar sayıldıktan sonra partisinin mecliste 8 milletvekiliyle temsil edilmesini beklediğini ifade etti.
Golan, seçim sonuçlarıyla birlikte "Netanyahu'nun evine gönderileceği" ve "onunla hiçbir iş yapılmayacağı" açıklamasında bulunurken, geçmişteki benzer girişimlerin "büyük bir fiyaskoyla sonuçlandığını" vurguladı.
İsrail'deki seçim sonuçlarına ilişkin X hesabından yaptığı açıklamada ise Golan, muhalefet blokundaki diğer parti liderleriyle bir araya geleceğini duyurdu.
Golan, muhalefet bloğu ve İsrail vatandaşı Filistinlileri temsil eden partilerin toplamda hükümeti kurmak için yeterli sayıya ulaştığına işaret ederek şu ifadeleri kullandı:
"Halk sözünü söyledi. 67 sandalye ile İsrail kamuoyunun çoğunluğu değişim talep etti. Seçmenlerin iradesini hayata geçirmek ve İsrail için bir değişim ile kurtuluş hükümetinin kurulmasını sağlamak adına her yolu denemeyi, her şekilde çalışmayı ve gereken her şeyi yapmayı planlıyorum."

"TRUMP, NETANYAHU'YU ULUSAL BİRLİK HÜKÜMETİNE ZORLAYACAK"
ABD Başkanı Donald Trump'ın ise İsrail'de muhalefetle ulusal birlik hükümeti kurması için Başbakan Binyamin Netanyahu'ya baskı kuracağı öne sürülüyor.
Yedioth Ahronoth gazetesi, ABD Başkanı'na yakın kaynaklara dayandırdığı dünkü haberinde, Trump’ın Netanyahu’yu bölge ülkelerinin İsrail’le normalleşmesini içeren Abraham Anlaşmaları’nın genişletilmesine imkan sağlayacak rotasyonlu ulusal birlik hükümeti kurmaya zorlayacağını savundu.
ABD’li kaynaklar, Başkanı Trump’ın parlamento seçimleri öncesi Netanyahu'ya verdiği desteğin karşılığını talep etmekten vazgeçmeyeceğini söyledi.
Trump'ın, kurulması halinde hükümete aşırı sağcı Ulusal Güvenlik Bakanı Ben-Gvir ve Maliye Bakanı Bezalel Smotrich'in dahil edilmelerini önlemek için elindeki tüm imkanları kullanacağını vurgulayan kaynaklar, Washington'da Ben-Gvir'in bulunduğu bir hükümetin bir seçenek olarak görülmediğinin altını çizdi.

YAHUDİ-ARAP KOALİSYONU KURULMASI İÇİN SOKAKLARA İNDİLER
Öte yandan İsrail'in Tel Aviv kentinde yüzlerce kişi, Yahudi ve Arap partilerin ortak hükümet kurması ve Başbakan Binyamin Netanyahu'nun istifa etmesi talebiyle gösteri düzenledi.
Tel Aviv'deki Mesila Parkı'nda toplanan göstericiler, sloganlar atarak ve pankartlar taşıyarak kent sokaklarında yürüdü. Göstericiler daha sonra oturma eylemi yaptı.
Göstericiler, Yahudi ve Arap partilerin ortak hükümet kurması ve Başbakan Binyamin Netanyahu'nun istifa etmesi taleplerini dile getirdi. Göstericiler, "Arap, Yahudi, birlikte kazanacağız", "Bir kan ile diğer kan arasında fark yok" ve "Barış, eşitlik, toplumsal adalet" yazılı pankartlar taşıdı.
Bazı pankartlarda ise "Herkes için özgürlük, nehirden denize" ve "Yahudi-Arap hükümetine evet" ifadeleri yer aldı.
İsrail polisi, göstericileri dağıtmak için müdahalede bulundu. Güvenlik güçlerinin bazı göstericileri ittiği ve yerde sürüklediği görüldü.
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.