Cüneyt Şaşmaz Yazdı: Terörsüz Türkiye Yasası: Fırsat mı, Risk mi?!

Bu yasa, Türkiye için potansiyel olarak olumlu bir adım olabilir; ama “kesinlikle iyi oldu” demek için henüz çok erken.

Terörsüz Türkiye Yasası Fırsat mı, Risk mi ve/veya Gerçek Silah Bırakma Olmadan Barış Olmaz!?

…

“Yurtta sulh, cihanda sulh.”

Gazi Mustafa Kemal Atatürk

…

Bugün aslında dün’dü.

Öncelikle…

Bu yasa, Türkiye için potansiyel olarak olumlu bir adım olabilir; ama “kesinlikle iyi oldu” demek için henüz çok erken.

Demem o ki:

Başarı tamamen uygulamaya, PKK/KCK’nın gerçekten silah bırakıp fiilen ortadan kalkmasına ve sürecin üniter devlet yapısını zayıflatmadan yönetilmesine bağlı.

Aksi halde geçmiş çözüm süreçlerinin (özellikle 2013-2015) tekrarını yaşarız.

dw.com

Soru:

Yasa ne?!

Resmi adı Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun.

10 Ağustos 2026’da TBMM Genel Kurulu’nda yaklaşık 467-468 kabul, 87-88 ret, 6-7 çekimser oyla kabul edildi.

“Terörsüz Türkiye” sürecinin hukuki çerçevesini oluşturuyor.

haberler.com

Temel özellikleri:

• Af değil, şartlı ve süreli erteleme mekanizması.

Mahkûmiyetler hukuken varlığını koruyor; suç silinmiyor.
• Ön şart:

PKK/KCK ve bağlantılı yapıların fiili varlığına son verdiğinin + tüm silah/mühimmatın teslim edildiğinin güvenlik birimlerince tespiti ve MGK kararının Resmî Gazete’de yayımlanması.
• Bu karardan sonra 6 ay içinde başvuru.
• Üst sınırı 15 yıl ve altı suçlarda 5 yıl, daha ağır (müebbet dahil) suçlarda 10 yıl erteleme.
• Süre içinde yeni terör suçu işlenmezse soruşturma/kovuşturma düşer veya ceza infaz edilmiş sayılır.
• Kapsam: PKK/KCK’yı kurma/yönetme, üyelik, yardım, propaganda ve örgüt faaliyeti kapsamındaki çoğu suç + finansman.
• Dışarıda kalanlar:

Örgüt faaliyeti çerçevesinde kasten öldürme + 1 Haziran 2005 öncesi müebbet/ağırlaştırılmış müebbet gerektiren suçlar (Öcalan’ı pratikte dışarıda bırakıyor).
AK Parti + MHP + DEM Parti ana destekçiler.

İYİ Parti net hayır, Yeni Parti’de (eski CHP çizgisi) ciddi bölünme var, Yeniden Refah çekimser kaldı.

dw.com
Soru:

İyi mi oldu?!
Olumlu taraflar (gerçekçi bakışla):
• 40+ yıllık çatışmada on binlerce can, muazzam ekonomik maliyet (trilyon dolar mertebesinde tahminler var) ve toplumsal yara birikti.

Silahların susması ve dağdaki/hapisteki insanların topluma dönüş yolu açılması, eğer gerçek olursa, Türkiye’nin beka ve refahı için net kazançtır.
• Şartlı yapı önemli:

“Önce silah bırak, sonra yasal kolaylık” mantığı var.

Devlet güvenlik kurumları ve MGK’nın teyidi şartı, sürecin tamamen örgütün inisiyatifine bırakılmadığını gösteriyor.
• Geniş meclis desteği (467+ oy) siyasi meşruiyet sağlıyor.

Sadece iktidar bloku değil, DEM’in de içinde olduğu bir mutabakat.
Riskler ve eleştiriler (göz ardı edilemez):
• Geçmiş deneyim:

2013-2015 süreci “çözüm” adıyla başladı, hendek-çatışma ve şehir savaşlarıyla bitti.

Güven eksikliği çok yüksek.
• “Af gibi sonuç doğuruyor” eleştirisi haklı bir noktaya parmak basıyor.

Teknik olarak erteleme olsa da, temiz geçen süre sonunda pratikte cezasızlık etkisi yaratabilir.

Bu bağlamda bir diğer soru:

Bu, terörle mücadelede caydırıcılığı zayıflatır mı?!
• Sadece bir örgüte özgü düzenleme eşitlik ilkesi tartışması doğuruyor.
• Siyasi risk:

Süreç demokratikleşme ve yerel yönetim reformlarıyla birleşmezse, ya da tam tersine üniter yapıya zarar verecek adımlara kapı aralarsa, “ikinci cumhuriyet/Sevr” endişeleri (İYİ Parti ve bazı milliyetçi çevrelerin dili) güçlenir.
• Uygulama belirsizlikleri:

Kasten öldürmenin nasıl nitelendirileceği, “terör suçu” tanımı, mağdur hakları, silah tesliminin gerçek denetimi…

Bunlar yargı ve güvenlik kurumlarının elinde.

Hal böyleyken…
“Düşman düşmanlığını yapacak, biz ne yapacağız?!” sorusu tam da bu gerilimi yansıtıyor.

Düşman (terör örgütü + onu besleyen dış dinamikler) fırsat kollar.

Devletin yapması gereken şey net:

Silah bırakmayı somut, doğrulanabilir ve geri dönüşsüz hale getirmek, güvenlik red çizgilerini korumak, toplumsal bütünleşmeyi etnik/siyasi ayrımcılık yaratmadan ilerletmek.

Netice:

Yasa tek başına ne “ihanet belgesi” ne de “sihirli barış formülü”.

Araç.

Demem şu ki:

Doğru kullanılırsa (gerçek silahsızlanma + sıkı denetim + toplumsal yaraları sarmaya yönelik adımlar) Türkiye’nin lehine olur.

Yanlış kullanılırsa veya örgüt tarafı samimi olmazsa, yeni hayal kırıklığı ve güvenlik açığı yaratır.

Dün bugün’ün gölgesinde.

Şu an için “iyi oldu” demek için MGK teyidini, başvuru sürecini ve sahadaki silah bırakma gerçekliğini beklemek lazım.

Tarih, niyetlere değil sonuçlara bakar.

Türkiye’nin önceliği her zaman güvenlik + birlik + refah olmalı.

Ezcümle:

Bu çerçevede yasa bir fırsat penceresi açtı; pencerenin açık kalıp kalmayacağı uygulamaya bağlı.